پوشش مخزن بتنی، یکی از مهمترین اقدامات حفاظتی برای افزایش دوام، مقاومت و ایمنی مخازن نگهداری مایعات و مواد شیمیایی است. برخلاف فلز، بتن ماهیتی متخلخل، آسیبپذیر و شکننده در برابر عوامل محیطی دارد؛ بنابراین استفاده از یک سیستم پوششی مقاوم، منطبق با شرایط پروژه و اصول اجرایی دقیق ضروری است.
ماناپلیمر، مجری تخصصی و تولیدکننده انواع پوششهای حفاظتی اپوکسی و پلی اورتان با کارخانه مستقر در قم، در این مقاله سعی دارد راهنمای جامعی درباره پوشش مخازن بتنی ارائه دهد.
تفاوتهای اساسی مخزن بتنی با مخزن فلزی از منظر پوشش دهی
پیش از انتخاب پوشش مناسب، باید بدانید که اصول انتخاب نوع پوشش مخازن بتنی تا حد زیادی مشابه با مخازن فلزی است؛ اما برخی عوامل ویژه، تفاوتهای مهمی ایجاد میکنند:
✔️ چالشهای اختصاصی مخازن بتنی:
- عدم آببندی ذاتی: بتن بهصورت طبیعی آببند نیست و حاوی حفرات و سوراخهایی از قالبگیری است.
- ترکها و ضعفهای ساختاری: بتن ممکن است دچار ترکهای اولیه و ثانویه ناشی از تنشهای حرارتی یا نشست شود.
- سطوح ناصاف: بر خلاف فلز، سطح بتن دارای حفرههای ریز و درشت است که چسبندگی پوشش را دشوار میکند.
- آلودگی سطح بتن: وجود روغن و چربی ناشی از قالب، چسبندگی را کاهش میدهد.
- عدم امکان تست نفوذپذیری: برخلاف سطوح فلزی، تست منفذیابی برای سطح بتن عملاً ممکن نیست.
مراحل اصولی پوششدهی مخازن بتنی
1. آمادهسازی سطح:
- شستشوی کامل سطح و زدودن روغن و چربی
- ترمیم ترکها با استفاده از ملاتهای اپوکسی یا چسبهای با چسبندگی بالا
- تسطیح سطح با ملاتهای خودتراز شونده در صورت نیاز
2. آببندی و عایقکاری:
- بستن سوراخها و درزهای قالبگیری
- استفاده از پرایمرهای نفوذی با خاصیت چسبندگی قوی
3. اجرای پوشش حفاظتی:
- بسته به نوع مخزن و سیال داخل آن، ترکیبی از لایههای اپوکسی، پلییورتان یا وینیل استر پیشنهاد میشود.
4. شرایط محیطی:
- بررسی شرایط رطوبتی از پشت دیواره مخزن (مخصوصاً برای مخازن زیرزمینی)
- در نظر گرفتن تنشهای ناشی از پر و خالی شدن اولیه مخزن
نکات اجرایی برای پوشش مخازن زیرزمینی
در مناطق مرطوب مانند شمال و جنوب کشور، نفوذ رطوبت از خاک اطراف مخزن زیرزمینی میتواند باعث تاول و جدایش پوشش داخلی شود. برای جلوگیری از این موضوع:
- زهکشی اصولی در اطراف مخزن انجام شود.
- از ممبرین یا قیراندود برای عایقکاری خارجی مخزن استفاده شود.
- کف مخازن باید قبل از بتنریزی، عایق شود.
جدول پیشنهاد سیستم پوششی برای مخازن بتنی با توجه به موقعیت و شرایط محیطی:
| نوع مخزن و موقعیت | نوع پوشش پیشنهادی | توضیحات تکمیلی |
|---|---|---|
| مخزن بتنی جدید بالای زمین | پرایمر نفوذی اپوکسی + اپوکسی High Build | بدون نیاز به پوشش خارجی در مناطق خشک |
| مخزن زیرزمینی در مناطق خشک | ممبرین خارجی + پوشش داخلی اپوکسی | تهویه مناسب الزامی است |
| مخزن زیرزمینی در مناطق مرطوب | زهکشی + قیراندود خارجی + اپوکسی ضد رطوبت | نیازمند آمادهسازی کامل زیرسازی |
| مخزن قدیمی با نفوذ رطوبت | ترمیم بتن + اپوکسی پلی آمین یا وینیل استر | اجرای تست چسبندگی پیشنهاد میشود |
زمان مناسب برای اجرای پوشش مخزن بتنی
بهترین زمان اجرا، پس از طی یک دورهی یکساله از ساخت مخزن است، چرا که تنشهای حرارتی اولیه و ترکهای ساختاری خود را نشان دادهاند. در صورت اجرای سریع، باید از تست آببندی چند مرحلهای استفاده کرد تا از عملکرد صحیح پوشش اطمینان حاصل شود.
نتیجهگیری
پوشش مخازن بتنی تنها یک فرآیند فنی نیست بلکه یک پروژه مهندسی کامل است که نیاز به شناخت دقیق سازه، شرایط محیطی، خواص مواد شیمیایی و نحوه اجرای حرفهای دارد. هرگونه سادهانگاری در این فرآیند، ممکن است منجر به هزینههای چند برابری در آینده شود.
📞 برای مشاوره تخصصی و بازدید رایگان از پروژه:
با مانا پلیمر، تولیدکننده و مجری تخصصی پوشش مخازن بتنی و فلزی در ایران، تماس بگیرید.
☎️ تلفن تماس: [02188949563-6]
📍 دفتر: خیابان مطهری،بعد از لارستان،کوچه مرجان،پلاک 4
📍کارخانه: شکوهیه قم
تاریخ انتشار: 24 فروردین 1404
